ФИФI ФЫМЫГЪЭПУД, ФИ IЕЙ ФЫМЫГЪЭПЩКIУ

АДЫГЭ ПСАЛЪЭ

Лъахэ къэкIыгъэхэмрэ псэущхьэхэмрэ

2017-12-06

  •  Биологие щIэныгъэхэм я док- тор, профессор, КъБР-м и Парламентым  и депутат  Щхьэгъэпсо        Сэфарбий, къызэрыщIэкIымкIэ, уси етх. Абы и эко-усэхэр ятеухуащ КъБР-м и Тхылъ плъыжьым ихуа, кIуэдыжыпэным нэса псэущхьэхэмрэ къэкIыгъэхэмрэ. КIэщIу жыпIэмэ, къулыкъущIэр зыгъэгузавэ Iуэхур усэбзэм хуигъэкIуауэ къытхуиIуатэу аращ. Ар топсэлъыхь къэнар хъума зэрыхъуным, я бжыгъэр гъэбэгъуэжыным укъыхуреджэ, яхэлъ я хущхъуэгъуэхэм дыщегъэгъуазэ. Ди гуапэу тыдодзэ биолог-лирикым и IэдакъэщIэкIхэм щыщ.
  •  
  •  
  • Пхъэгулъей
  •  
  • ЩокIыр псыхъуэм чыцэм хэту,
  • Куэду мэзым уащыхуозэ,
  • Щыплъагъунущ джабэ нэкIум
  • Гъурц телъыджэу пхъэгулъейр.
  • Хэббжэ хъунущ гъатхэпежьэм,
  • Гъэгъэн щIедзэ мэлыжьыхьым.
  • КъапщIий хужьхэр пыщэщауэ,
  • Уэс Iэрамэу лъабжьэм щIэлъщ.
  • Бадзэуэгъуэм мэхъу пхъэгулъыр,
  • Гъуэжьу, плъыжьу,
  • плъыжь-фIыцIафэу.
  • Дыгъэпс нуркIэ загъэпскIауэ,
  • Псыр къыщIэжу, фомэ-щэмэу.
  • ЯфIэIэфIу яшхыр цIыхухэм,
  • Хэти ещIыр ар мэрэзей,
  • Куэду яшхыр мэз псэущхьэм,
  • Къамыгъанэу пкъы къудей.
  •  
  • Зей
  •  
  • «Уеуэ хъунукъым зей башкIэ
  • IэщIэвыщIи, мэли, шыи», –
  • ЖиIэрт пасэрей псалъэжьым
  • Зей къызэрыгуэкIым щхьэкIэ.
  • ЖиIэрт и лъэр щIимыгъэкIыу,
  • И лъыр зэу зэригъэкIуэкIыу,
  • ИщIу Iэщхэр ныкъуэдыкъуэ,
  • Жьыри щIэри къимыгъанэу.
  • А псалъэжьыр щхьэ къежьа?
  • Сыт Iущагъ абы халъхьар?
  • Хэт жиIами а псалъэжьыр,
  • Зейр хъумэнкIэ сэбэп хъуащ.
  • Сыт и плъыфэр зей къэкIыгъэм?
  • И къэкIыкIэр, и щытыкIэр,
  • Сэбэпагъыр, зи хущхъуэгъуэр?
  • ЯмыщIэнкIэ хъунущ куэдым.
  • Дахэщ зей къызэрыгуэкIыр,
  • ХэщIыхьауэ гъурц зэкIужщ.
  • Пасэу гъагъэхэм ящыщу,
  • И гъэгъар дыщафэ гъуэжьщ.
  • И пкъыр быдэщ, пхъафэр щхъуафэщ.
  • ГъэкIыр лантIэщ, и фэр плъыфэу,
  • Хъуа нэужь зэ плъыжь-фIыцIафэ
  • ЦIыхухэм куэду ар къащып,
  • ШхыныфI куэди къыхащIыкI.
  •  
  • Къалъ
  •  
  • Зэкъуэш куэду щызэдопсэухэр
  • Къалъ лъэпкъыгъуэр Къэбэрдейм.
  • КъащхьэщокIхэр ахэр куэдкIэ
  • Удзу щыIэ адрей псом.
  • ЩащI унапIэ къалъхэм къуршыр,
  • Уащыхуозэр куэду хъупIэм,
  • Ехьэжьауэ фIэфIщ мэз лъапэр,
  • ЩымымащIэ къумым, тафэм,
  • ЩыплъагъункIи хъунущ лъагэу
  • Iуащхьэмахуи и дыкъуакъуэм…
  • Зэщхьыркъабзэ хэткъым къалъхэм:
  • ПкъыкIи, фэкIи, я инагъкIи -
  • Хэти лъагэщ, дэкIеящ,
  • Хэти лъахъшэщ, хэщIыхьащ.
  • Языныкъуэр щIым и щхьэфэм
  • Теубгъуауэ быдэу мэкIыр.
  • Къалъхэр куэду шэгъэбагъуэщ,
  • Языныкъуэр алъп шхыныгъуэщ,
  • Ауэ лъэпкъыр зэрыщыту
  • ЖыпIэ хъунущ щIыгъэбагъуэу.
  • Яхэтщ къалъхэм мащIэ дыдэу
  • УщрихьэлIэ Къэбэрдейм.
  • Псалъэм папщIэ, Шэджэм къалъыр
  • Ихуагъэххэщ Тхылъ плъыжьым.
  •  
  • Къэбэрдей
  • мэзыжь
  •  
  • Сепсэлъэнт, слъэкIамэ,
  • Къэбэрдей мэзыжьым,
  • ЖезгъэIэнт гугъуехьу
  • и нэгу ныщIэкIар.
  • Джыди, мафIи, узи пэмылъэщу,
  • ГъащIэ гугъу зэрырихьэкIар.
  • ЖезгъэIэнт псэущхьэ
  • зэмылIэужьыгъуэу
  • Нобэр къыздэсам къыщIэнэжар.
  • ЖезгъэIэнт къызыхэкIа
  • щхьэусыгъуэр,
  • Домбейр, бланэр, бжьори щIэкIуэдар.
  • СеупщIынт, слъэкIамэ,
  • бжей мэзыжьым,
  • Зэман кIуам леишхуэ зылъысам:
  • Дауэ ухъурэ?
  • КъыпщIэхъуа щIэблэщIэ?
  • Жыг абрагъуэ дапщэ къыпхуэна?
  • Сытехьэнти и гъуэгу нэшэкъашэм,
  • СыщIэтынт нэщхъейуэ
  • щыт бжей мэзым,
  • Къэсплъыхьынт сешыхукIэ
  • сэ мэз щIагъыр,
  • СедэIуэнт жыг щхьэкIэм я Iущащэм.
  • КъаIуэта иужь гукъеуэ щэхур,
  • Iэ дэслъэнт жыгыпкъым и къудамэм.
  • СеIущащэу яжесIэнт абыхэм:
  • Адэжь хэкум фэрщ мылъку
  • лъапIэу иIэр!
  •  
  • ХьэмкIутIей
  •  
  • Лъэпкъ куэд теткъым щIы хъурейм,
  • ЯмыцIыхуу хьэмкIутIейр,
  • Жыг баринэр, хэщIыхьар,
  • Хужьу гъагъэр мэлыжьыхьым.
  • Сэбэпышхуэу жыгым пылъыр
  • ФIыуэ щащIэрт Къэбэрдейми,
  • И пхъэ быдэр, жырым хуэдэр,
  • ЯщIт дамэкъуи, баш плъыжь дахи.
  • КъыхащIыкIырт тхьэмпэм, пхъафэм
  • Гу уз хущхъуи, ныбэ хущхъуи.
  • Зэгъщ хьэмкIутIыр бжьыхьэ хъуам,
  • Пшхыуэ пэтми зумыгъэнщIу.
  •  
  • Къазмакъейм и лъэIу
  •  
  • ФыкъызэмыIусэт зэкIэ,
  • зэ сывмыгъэпIащIэт,
  • Вгъэхъут си къазмакъхэр,
  • Гъуэжь-дыщафэ хъухукIэ…
  • ЦIыхухэм хуэгъэзауэ лъаIуэрт
  • къазмакъейр.
  • Жагъуэ зэрыхъунщи,
  • лъэIур зэхахакъым.
  • Щылъщ къудамэр, къращIыкIэхауэ,
  • Къазмакъ щхъуантIэри къещэщэхауэ.
  • Сыт хуэдиз хущхъуэгъуэм
  • цIыхухэр хэкIыжа?!
  • Нагъэсакъым бжьыхьэм
  • - яфыщIащ къазмакъейр
  • Жэп къытемыхауэ, хущхъуагъ
  • къыщIэмыхьауэ.
  •  
  • Розэ
  •  
  • «Сэрщ удз гъагъэхэм я гуащэр,
  • Феплъыт псори сэ си теплъэм,
  • Си гъэгъахэр зэрыдахэм.
  • Хужьи, гъуэжьи, шафи, плъыжьи,
  • Уеблэм вындым хуэдэу фIыцIи.
  • Дыгъэ бзийхэр зыщIашауэ,
  • Я мэ гуакIуэр къыпIурыуэу…»
  • ЖиIэрт зигъэщIагъуэу розэм.
  • «Пэж хэлъщ жыпIэм, дахэкIей,
  • ЖеIэ щэхуу вагъуэ удзым, -
  • Дэри псори дымыIей,
  • Ауэ щыхъукIи, банэ ттеткъым».
  • «Сэ си банэр си хъумакIуэщ,
  • Сыщахъумэ цIыху зэраным,
  • Сыщахъумэ Iэщ хьэулейм.
  • ЦIыхуу тетым мы дунейм
  • СафIэдахэщ, фIыуэ ялъагъухэм,
  • Сэ сыхуахь,
  • Сызыхуахьри сощI гумащIэ.
  • СыщIытетри мы дунейм
  • ЦIыхухэр згъэгуфIэн къудейрщ».
  •  
  • Дэшхуей
  •  
  • Къэбэрдейм дэшхуей жыхуэтIэр
  • ЗымыцIыху щымыIэ,
  • Дейр гъумыщIэщ, къуабэбжьабэщ,
  • Дейр жыг лъагэщ, зиубгъуащ.
  • Дейм къыпыкIэ дэхэр инхэщ,
  • Къэуат щIэлъу, хущхъуэгъуэшхуэу.
  • Мэхъу деипхъэр пхъэ вакъэфI,
  • КъыхащIыкIыр фоч лъэдакъи,
  • Пхъащхьэ мэхъур, ухуеиххэм,
  • Мэхъу дей тхьэмпэри сэбэп.
  • Куэду хэлъщи фитонцидыр,
  • ЕгъэкIуэдыр и мэм хъуныр,
  • Гъудэ-бадзэри щошынэр.
  •  
  • Бжьыхьэ мэз
  •  
  • Сыту дахэ бжьыхьэ мэзыр,
  • Гъуэжьу, плъыжьу пщIащэр щIэлъщ.
  • Ухэувэм тхьэмпэр щхъыщхъыу,
  • «Бжьыхьэ хъуащ» къыбжаIэ хуэдэу.
  • Пхъэщхьэмыщхьэр куэду, бэву,
  • ТIыгъуэжауэ жыг щIагъым щIэлъу,
  • Плъагъум уи гур щыгуфIыкIыу,
  • Гъэр къулейуэ зэрыщытым.
  • ЗымкIэ мыр, адреймкIэ кхъужьыр,
  • Хъуауэ, мэзыдэри къыпыщэщу,
  • Пыжьейм пыжьыр пымыхуэжу,
  • Жэп техамэ, шхын хьэзыру.
  • ХьэмкIутIейри, къазмакъейри,
  • Къущхьэмышхи, хьэцыбани…
  • Псори бжьыхьэм здэбэгъуащ,
  • Ярикъуну мэз псэущхьэм,
  • Iэщи цIыхуи я Iыхьэгъуу.
  •  
  • Андзыш
  • лъагэ
  •  
  • Андзыш лъагэщ дызэреджэр,
  • Удз телъыджэу лъахэм щыкIым.
  • Узыфибгъум ар и хущхъуэу
  • Урыс тхыгъэхэм къахощ,
  • Андзыш лъагэр хэтщ мэкъупIэм,
  • Хэтщ хэпхъауэ къуажэ хъупIэм,
  • Псыхъуэ мэзым мащIэ дыдэу,
  • Бгыжьэгъу псыIэми щымымащIэ.
  • Ныбэ узыр егъэхъужыр,
  • Шхалъэ узми сэбэп хуохъур,
  • Тэмакъ узми ар полъэщ,
  • БауэкIэщIми хущхъуэ хуохъур.
  • Хущхъуэр хэлъщ удзлъабжьэ гъумым,
  • Фо къыпахыр бжьэхэм гъэгъам,
  • Унэм къэпхьрэ щыбгъэтIысым,
  • Тыншу хокIэр, дахэу мэкI.
  •  
  • Мывэкъутэ
  •  
  • И хэщIапIэр къурш мывалъэрщ,
  • И псэупIэр мывэ джейщ,
  • ЦIэу зэрихьэр мывэкъутэщ,
  • МащIэу щокIыр Къэбэрдейм.
  •  
  • Блэгын
  •  
  • ЦIыхухэм пщIэшхуэ хуащI блэгыным,
  • Гу уз хьэлъэм и хущхъуэшхуэм,
  • ЩокI мэз Iуфэм, губгъуэ псыIэм,
  • Ар тхъумэну ди къалэнщ.
  •  
  • Сэтэней
  •  
  • Нарт гуащэ Iущым а цIэр зэрехьэ,
  • Сэтэней удзыр мэгъагъэ хужьу,
  • Губгъуэ щхъуантIагъэм дахэу къыхощ,
  • Лъапсэм бгъэIэпхъуэм,
  • тыншу къыщокI.
  •  
  • Бэджкъиш
  •  
  • Куэдым яцIыхур бэджкъишыр,
  • ПсэупIэ лъапсэм къыщыкIыр.
  • Зи тхьэмпэ цIыкIухэр лэдэхыу
  • Пкъы дэкIеяхэм тетыр.
  • И къапщIий цIыкIухэр пшэплъыфэу,
  • Iэрамэ дахэу зэхэту,
  • Гъэмахуэм и кум щыгъагъэу,
  • Уэс къатесэхукIэ щхъуантIагъэм.
  • Алыдж лIыхъужьым и фэеплъу
  • «Aсhilles» фIащащ бэджкъишым.
  • Темытми удзым фэшхуэ,
  • УIэгъэм хуохъу хущхъуэшхуэ.
  •  
  • Бжей
  •  
  • И теплъэр дэгъуэу, жыг уардэщ,
  • И пкъыр захуэщ, пхъафэр щхъуафэщ,
  • И пхъэр быдэщ, пхъэкур хужьщ,
  • Бжей жыгыжьыр гъащIэ кIыхьщ.
  • КъыщокI куэду ар Кавказым,
  • Кърымым, Балканым, Азием,
  • ГущIэгъуи щысхьи яхэмылъу,
  • ЩIаупщIыкI бжей жыгхэр мэзым.
  • Къэнэжауэ щыIэж мащIэр,
  • Тетщ бгы лъагэм загъэпщкIуауэ.
  •  
  • Къэлэр
  •  
  • Гъатхэпэ мазэр къимыхьауэ,
  • Мэз щIагъым уэсыр темыкIауэ
  • КъэкIын щIедзэ къэлэр жылэм,
  • Бжьын лъэпкъышхуэм щыщым.
  • Йоджэр абы мыщэ бжьынкIэ,
  • Хэти жеIэ бжьыныху дэгуу,
  • Ауэ псоми фIыуэ щIалъагъур,
  • Шэч хэмылъу, зэрыхущхъуэрщ.
  • Къэлэрдэгу
  •  
  • Сыту дахэ къэлэрдэгур,
  • Гъатхэпежьэхэм ящыщыр.
  • Гъэгъа хужьхэр, тIупIым ещхьу,
  • ЗэкIэщIэсу купсэм тесу.
  • Теплъэр дахэщ, и мэр гуакIуэщ,
  • Зылъагъухэм ар къафыщIыр.
  • Дызэгъусэу дымыхъумэм,
  • МащIэ хъуащи, кIуэдыпэнущ.
  •  
  • Тхьэмпитху
  •  
  • Тхьэмпищ лъэпкъым зы яхэтщ,
  • Зэшхэм куэдкIэ къащхьэщыкIыу,
  • ЩокI Къущхьэхъум, хъупIэ лъагэм,
  • Iэщхэм яшхыр шэгъэбагъуэу.
  • Ирегъэщхьыр зым ар къалъым,
  • ЕтIуанэм къалъгулъ гъуэжьым,
  • Тетщ лъагапIэм тхьэмпитху иIэу,
  • ЗэкIэщIэту и пкъым тету.
  •  
  • Тхьэмпищ
  •  
  • Тхьэмпищ удзыр щIыгъэпшэрщ,
  • Тхьэмпищ удзыр шэгъэбагъуэщ,
  • Тхьэмпищ удзыр берычэтщ.
  •  
  • Губгъуэджэдгын
  •  
  • Шхыныгъуэ куэдым ар хозагъэ,
  • Узыфэ куэди егъэхъуж,
  • Губгъуи тафи ар щогъагъэ,
  • Жылэр зэреджэри губгъуэджэдгынщ.
  •  
  • Банэжь
  •  
  • И пкъыр занщIэу дэкIеяуэ,
  • Банэ пхъашэ дэнкIи тету,
  • Лъабжьэ гъуми игъэкIауэ,
  • Щытщ банэжьыр зигъэбацэу.
  •  
  • Батыргъэн
  •  
  • КъыщокI дэнкIи батыргъэныр,
  • Бамэщ и фэр, кунэщIщ и пкъыр,
  • УеIусам, и тхьэмпэм уесыр,
  • Псыбыб мэхъур хъужыгъуейуэ.
  •  
  • Сэхуран
  •  
  • Дыгъэ бзийм и хуабэм зыдагъазэу,
  • Гъэгъа гъуэжьхэр дыгъэм
  • къыдокIуэкI.
  • Бжьыхьэр къэсрэ хъуамэ жылэр,
  • Дагъэ гуакIуэ къует дыщафэу.
  •  
  • МэкъуIэрысэ
  •  
  • Урыс мэкъу, суданкэ, мэкъуIэрысэ,
  • Щыри цIэуэ зэрехьэ зы къэкIыгъэм.
  • Нил псы Iуфэр пасэу зи къежьапIэм
  • Иубыдащ дунейм и зэхуэдитIыр.
  • Зи удзыпкъыр лъагэу,
  • занщIэу дэкIеям,
  • Iуву, щхъуантIэу тхьэмпэ-бзийр
  • зытетым,
  • Силос гуакIуи хъум, мэкъу дыгъэли
  • Iэщхэм Iус къэуат яхуэхъум,
  • шэ гъэбагъуэм.
  •  
  • Дэжей
  •  
  • И пкъыр лантIэщ, щIэгъэкъуэн
  • хуэныкъуэу,
  • И фэр плъыфэщ, щхъуантIафэр
  • къемэщIэкIыу.
  • ЯкIэрокIэр, зрешэкIри гъунэгъухэм.
  • IэфIи, псыри, псэри къащIифыкIыу.
  • Дэжейщ зэреджэр а удз
  • лIэужьыгъуэм
  • ЩыжаIи щыIэщ Алмэстым и щхьэц.
  • Илъэс зырызкIэ фIэкIа къэмыкIыу,
  • ЗэщIищтауэ хьэси, губгъуи, хадэхэкIи.
  • Етхьэлэф нартыхуи, нащи, мэши,
  • Гуэдзым и щхьэмыжыр мащIэ ещI.
  • Гъуамэщ, зэранщ сыткIи а удзыжьыр
  • КъэкIуауэ Къэбэрдейм зы зэман.
  •  
  • БлапцIэ хужь
  •  
  • БлапцIэ хужьыр жыг лIэужьыгъуэщ,
  • И пкъыр лъагэщ, хуэбаринэщ,
  • Пхъэкур хужьщ, и пхъафэр
  • щхъуафэщ,
  • Тхьэмпэ лъабжьэр щхъуэ-фIыцIафэщ.
  • Гъэмахуэкум гъэгъэн щIедзэ,
  • Гъэгъа цIыкIухэр
  • хужь-щхъуантIафэщ,
  • И мэр гуакIуэщ, бжьэм и кIуапIэщ,
  • Бжьыхьэм мэхъу дыщафэ дахэ.
  •  
  • Ажэгъуэмэ тхьэмпэбгъузэ
  •  
  • Гъатхэ мазэр къимыхьауэ,
  • ЩIылъэм уэсыр темыкIауэ,
  • Гъэмрэ щIымрэ зэхэмыкIыу
  • Ажэгъуэмэр щIым къыхокI.
  • Гъатхэпежьэу, псоми япэу,
  • КъызэрокIхэр гъэгъа хужьхэр,
  • Губгъуи, тафи, мэз щIагъи,
  • КъуакIи, зыщIаблауэ, ягъэдахэу.
  • Ауэ зэшхэм зы яхэтщ,
  • Ещхькъым зыми, къащхьэщокI,
  • Тхьэмпэр бгъузэщ,
  • къапщIийр цIыкIущ,
  • ЦIэуэ фIащари тхьэмпэбгъузэщ.
  • Щыбэгъуауэ хэтт бжей мэзым,
  • Налшык къалэм и гъунэгъуу,
  • ЩыкIырт ар псыIуфэ мэзым
  • Ауэ нобэ мащIэ хъуащ.
  •  
  • Махъшэудз
  •  
  • Махъшэудзыр
  • Къумым щокIыр,
  • КъемэщIэкIыу
  • Куэду псыр.
  • И пкъыр лъахъшэщ,
  • Лъабжьэр куущ,
  • Тхьэмпэр мастэ
  • Псыгъуэ кIыхьщ.
  • Махъшэудзыр мащIэ дыдэу
  • ЩокIыр Джылъахъстэней къумми.
  •  
  • Шыкъулътыр
  •  
  • Шыкъулътыр ажэшхуэр плъыру,
  • Тетщ къурш лъагэм къытхуеплъыхыу.
  • И лъэр быдэщ, и нэр жанщ,
  • Мысыр сэшхуэм ещхьщ и бжьитIыр.
  • Щхьэр еIэтыр, хешыр и пщэр,
  • Тегъэхуауэ тхьэкIумитIыр,
  • Къурш бэуэкIэм щIодэIукIыр,
  • ЕщIэр ажэм и къалэныр -
  • Бэлэрыгъ зэрымыхъунур,
  • Бжэн зыщIэсхэм зы псэ хэщIым
  • ЖэуаптакIуэу зэрыщытыр.
  •  
  • Дыгъужь
  •  
  • «Мэзыхьэр куэдт а гъэм, етат», –
  • Адэшхуэм къригъажьэрт.
  • Къуэрылъхухэм къыджиIэжт хъыбар,
  • Дыгъужьым теухуауэ.
  • ЖиIэрт мэлрэ шы къунанрэ
  • Зы жэщ закъуэм итхьэлауэ,
  • И плIэм илъу, хьэр ебэну,
  • ШкIэр мэкъуэщым ирихауэ.
  • ИщIэрт дыгъужь ныбэ нэщIым
  • Хьэри цIыхури къызэрещэр,
  • Ауэ щIэблэ мэжэщIалIэм
  • КърахуэкIырт, щхьэхуимыту.
  • А дыгъужьым и бзаджагъыр
  • И Iущагъыр, бэшэчагъыр,
  • Къаруушхуи зэрыхэлъыр
  • А хъыбарым къыщыхэщт.
  •  
  • Къурш гуэгуш
  •  
  • СытекIащ пщэдджыжьым
  • уэтэр пщыIэм,
  • СыдэкIыну жыжьэу слъагъу
  • бгы лъагэм.
  • Гугъэ сиIэу – къэзгъуэтыну,
  • сахэплъэну
  • Къурш гуэгушхэу мащIэу къытхуэнам.
  • Лэгъупэжьу цIыху набдзэгубдзаплъэм
  • ЖиIащ гуэгуш гуп зымахуэ
  • илъэгъуауэ.
  • Гуэгуш анэм шырхэр къришэкIыу,
  • ИгъэхъуакIуэу, гъащIэм хуригъасэу.
  • СыхуэпIащIэу, си гур къысфIилъэту,
  • СыдэкIащ гугъу сехьу сэ бгы задэм.
  • Зызоплъыхь, содаIуэр хъуреягъкIэ,
  • Псори щымщ, зэхэпхыу гум и макъыр.
  • Зы тэлай дэкIауэ, гугъэр хэсхыжауэ,
  • Си тхьэкIумэм къоIуэр, жыжьэу…
  • Гуэгуш макъ: чуин-чу-чу-чу
  • ЖиIэу, телъыджащэу маджэр
  • гуэгушанэр.
  • Чуин-чу-чу-чу.
  • Щигъэтыжти джэныр, зэман кIэщIкIэ,
  • Аргуэрыжьу джэуэ къыщIидзэжырт.
  • Чуин-чу-чу-чу, чуин-чу-чу-чу…
  •  
  • Мэлыхъуэхьэ
  •  
  • Мэлыхъуэхьэр хьэ лъэпкъыфIщ,
  • И пкъыр быдэщ, и дзэр жанщ,
  • Лъакъуэр пIащэщ, и кIэр кIагуэщ,
  • И фэр хужь-гъуэжьыфэ дахэщ.
  • Губзыгъагъэр и лъым хэлъщ,
  • Гъэсэныгъэри къыдалъхуащ,
  • Хьэл-щэн дахи зыхелъхьэф,
  • ЖаIэр даIуэу, сабийм хуэдэу.
  • Мыщэм хуэдэу къарууфIэщ,
  • Бдзэжьейм хуэдэу псым йосыф,
  • Жэщи махуи емызэшу,
  • Мэл гуартэшхуэхэм я плъырщ.
  • Банэу жыжьэу зэхахам,
  • Дыгъужь гупым загъэбзэх.
  • Къилъэгъуамэ лэгъупэжьыр,
  • ХьэвшырцIыкIуу, зыхуегъафIэ.