ФИФI ФЫМЫГЪЭПУД, ФИ IЕЙ ФЫМЫГЪЭПЩКIУ

АДЫГЭ ПСАЛЪЭ

Зытеухуар   'Ди псэлъэгъухэр'

Балъкъыз Къантемыр: Си адэращ топджэгум сыхэзышар

2017-07-11

  • Иджыблагъэ Мэзкуу и «Спартак» академием щекIуэкIащ 2001 гъэм къалъхуахэм футболымкIэ я урысейпсо чемпионатым и кIэух зэхьэзэхуэ. Ар къызэрыщыхъуам топсэлъыхь «Спартак-Налшыкым» и ныбжьыщIэ командэм и капитан Балъкъыз Къантемыр.
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Ди псэлъэгъухэр

КIыщ Мухьэдин и дунейр

2017-06-30

  • УФ-м щIыхь зиIэ и художник, КъБР-м и цIыхубэ сурэтыщI, ЩIДАА-м и академик, Испанием щыпсэу, щIэх-щIэхыурэ Налшык къэкIуэж ди хэкуэгъу КIыщ Мухьэдин редакцэм и хьэщIащ. Иужь зэманым абы зэфIигъэкIа лэжьыгъэхэр, и ехъулIэныгъэхэр, зыпэрыт Iуэхухэр гъэщIэгъуэнщ. Аращ ди зэпсэлъэныгъэр зытеухуари.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Ди псэлъэгъухэр

IэнатIэ псоми щыжыджэрщ

2017-06-21

  • Бзылъхугъэм и къалэнхэм нэхъапэм хыхьэу щытар нэхъ ма-  щIэщ, иджырей лъэхъэнэм тепщIыхьмэ. Нобэ жьэгур зыгъэхуа-   бэ, лъэпкъыр зыгъэбагъуэ унэгуащэхэм, щхьэгъусэхэм, анэхэм яхэтщ къэрал къулыкъу зезыхьэхэри, IэнатIэ зэмылIэужьыгъуэ куэдым лэжьыгъэ щхьэпэ щызэфIэзыххэри. Абыхэм яхузэфIокI унагъуэми IуэхущIапIэми къащыпэщылъ къалэнхэр дахэу зэфIагъэкIыну, хуей хъумэ, лIыгъи къызыкъуахыну.
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Ди псэлъэгъухэр

Тэнащ Тамарэ: Адыгэбзэм щIэблэр щыхуезгъаджэращ сыщынасыпыфIэр

2017-06-14

  • «Адыгэ псалъэ» газетым нобэ и хьэщIэщ филологие щIэныгъэм я кандидат, КъБКъУ-м адыгэбзэмкIэ и егъэджакIуэ Тэнащ (Надзырэ) Тамарэ. Бахъсэн районым хыхьэ Кыщпэк къуажэм дэт курыт еджапIэр 1980 гъэм абы ехъулIэныгъэкIэ къиухащ. А илъэс дыдэм КъБКъУ-м и химико-биологие факультетым щIэтIысхьащ. Япэ курс нэужьым, зэреджэм хуэдэурэ (1981 – 1985  гъ гъ.) щылэжьащ студентхэм папщIэ къызэрагъэпэща Институт высокомолекулярных соединений (ВМС) IуэхущIапIэм. ЕджапIэ нэужьым КъБКъУ-м и ВМС институтым инженер-технологыу ирагъэблэгъэжри, илъэс зыбжанэкIэ абы щыIащ. КъБКъУ-м и педколледжым химиемрэ биологиемкIэ, иужькIэ адыгэбзэмрэ адыгэ литературэмкIэ егъэджакIуэу щылэжьащ. Къэбэрдей-Балъкъэрым БизнесымкIэ и институтым и декан IэнатIэм зы илъэскIэ пэрытащ. Мы зэманым КъБКъУ-м урысыбзэр хамэ къэралыбзэу щрагъэдж кафедрэм урысыбзэмкIэ и егъэджакIуэщ. Апхуэдэу КъБКъУ-м общеобразовательнэ дисциплинэхэмкIэ и кафедрэм хамэ къэрал къикIа студентхэм адыгэбзэр щарегъащIэ. КъищынэмыщIауэ, ЕгъэджакIуэхэм я щIэныгъэм щыхагъахъуэ институтми (ИПК) адыгэбзэр щрегъэдж, Сирием къикIыжа ди лъэпкъэгъухэр урысыбзэм хегъэгъуазэ. Тэнащыр КъБР-м Егъэджэныгъэмрэ щIэныгъэмкIэ и творческэ гупым хэтащ.
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Ди псэлъэгъухэр

ТщIэн ди гъунэжщ

2017-05-04

  • Дзэлыкъуэ щIыналъэ администрацэм и Iэтащхьэм и къулыкъур илъэс ещанэ хъуауэ езыхьэкI Джатэ Руслан гъащIэм куууэ хэзыщIыкI, къэралымрэ республикэмрэ щекIуэкI Iуэхухэм, абыхэм я зыужьыкIэм, цIыхухэм я псэукIэм, ахэр нэхъыбэу зыхуэныкъуэхэм , зыгъэпIейтейхэм фIы-уэ щыгъуазэ унафэщIщ. Езым хуэфащэ щIэныгъэ бгъэдэлъщ. Къармэхьэблэ (Каменномост) къуажэ еджапIэм и ужькIэ, 1975 гъэм КъБКъУ-р, 1992 гъэм УФ-м и МВД-м и юридическэ школ нэхъыщхьэр къиухащ, республикэм и хабзэхъумэ IэнатIэхэм щылэжьащ. 1992 гъэм и фокIадэм щегъэжьауэ 2006 гъэм и накъыгъэ хъуху Къэбэрдей-Балъкъэр таможнэм и унафэщIщ, 2013 гъэм и бадзэуэгъуэм къыщыщIэдзауэ 2014 гъэм и щIышылэ пщIондэ КъБР-м и Iэтащхьэм и Администрацэм и Тхьэмадэм и къуэдзэщ – къэрал кIуэцI политикэмкIэ управленэм и унафэщIщ. IэнатIэм къыщихьа ехъулIэныгъэхэм икIи илъэс куэд хъуауэ хьэлэлу зэрылажьэм къыпэкIуэу, «Хэкум и пащхьэм щиIэ фIыщIэм папщIэ» орденым и етIуанэ нагъыщэ медалрэ Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм и ЩIыхь тхылърэ къыхуагъэфэщащ, «КъБР-м щIыхь зиIэ и юрист» цIэ лъапIэ къыфIащащ.
  • Дзэлыкъуэ щIыналъэ администрацэм и Iэтащхьэу зэрылажьэ зэманым къриубыдэу хузэ- фIэкIахэм, дяпэкIэ нэхъыщхьэу къапэщытхэм тедгъэпсэлъыхьыну иджыблагъэ абы зыхуэдгъэзащ.
  •    Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Ди псэлъэгъухэр

Хэкужьым къару къыхелъхьэ

2017-04-27

  • Хэхэс адыгэхэмрэ хэкурысхэмрэ я зэхуаку зэпыщIэныгъэ дэлъынымкIэ, Германием щыIэ ди лъэпкъэгъухэм я Iуэху зытетым дыщыгъуэзэнымкIэ сэбэпышхуэ хъууэ ди ныбжьэгъущ а къэралым щыпсэу ХьэщIэцIыкIу Аднан. Ар ящыщщ адыгэ Iуэхур ипэкIэ гъэкIуэтэным хэлIыфIыхьхэм икIи хэкум унэ щиIэу пIалъэ-пIалъэкIэ мыбы къэкIуэжурэ щопсэу.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Ди псэлъэгъухэр

Къанокъуэ Арсен: Си мурадхэм ящыщу япэр – си Хэкум схузэфIэкI хуэсщIэнырщ

2017-04-25

  • Политик цIэрыIуэ, 2005 – 2013 гъэхэм КъБР-м и Iэтащхьэу щыта Къанокъуэ Арсен иджы илъэс еплIанэ хъуауэ къэрал IэнатIэ пэрыту ди лъахэм и зыужьыныгъэм хуолажьэ – ар УФ-м и Федеральнэ Зэхуэсым ФедерацэмкIэ и Советым Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм къыбгъэдэкIыу сенатору щыIэщ, ФС-м Хамэ къэрал IуэхухэмкIэ и комитетым и Iэтащхьэм и къуэдзэщ.
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Ди псэлъэгъухэр

Сыт хуэдиз гугъуехь пымылъми

2017-04-20

  • Бахъсэн районым хыхьэ ХьэтIохъущыкъуей къуажэм дэт 3-нэ курыт еджапIэм илъэс куэд хъуауэ щылажьэ Шыбзыхъуэ Анжелэ Мухьэмэд и пхъур игурэ и псэрэ етауэ зи IэнатIэм пэрыт цIыху гумызагъэщ. Абы и щыхьэтщ школ, щIыналъэ, республикэ зэпеуэхэм иригъаджэхэри езыри мызэ-мытIэу къызэрыщыхэжаныкIыр. И лэжьыгъэфIым папщIэ абы къыхуагъэфэщащ «Урысей Федерацэм цIыхухэм щIэныгъэ егъэгъуэтынымкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ» цIэ лъапIэр, КъБР-м ЕгъэджэныгъэмкIэ, щIэныгъэмрэ щIалэгъуалэм я IуэхухэмкIэ и министерствэм, еджапIэм, район IуэхущIапIэхэм къабгъэдэкI щытхъу тхылъхэр. «ЕгъэджакIуэ нэхъыфI», «Си бзэ – си псэ, си дуней», «Си хэку – си лъахэ», «Сабий радионэтын нэхъыфI» зэпеуэхэм жыджэру хэтщ. Шыбзыхъуэ Анжелэ иджыблагъэ зыхуэдгъэзащ и лэжьыгъэм зэрехъулIэм, апхуэдэуи адыгэбзэм зегъэужьыным пыщIа Iуэхухэм ятеухуа упщIэ зыбжанэкIэ.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Ди псэлъэгъухэр

Мэздэгу адыгэхэм я деж дыкIуэну зыдогъэхьэзыр

2017-02-22

  • ЩоджэнцIыкIу Алий и цIэр зезыхьэ Къэбэрдей къэрал драмэ театрыр къызэрызэIуахрэ мы гъэм илъэс 80 ирокъу. Ар щигъэлъапIэ лъэхъэнэм сыткIэ игъэфIэну абы театреплъхэр? А упщIэмкIэ дэ зыхуэдгъэзащ театрым и художественнэ унафэщI, Урысей Федерацэм, Къэбэрдей-Балъкъэрым, Абхъазым гъуазджэхэмкIэ щIыхь зиIэ я лэжьакIуэ Фырэ Руслан.
  • - Мазаем и 18-м дгъэлъэгъуащ «Пащтыхьымрэ пащтыхь гуащэмрэ» спектаклыр. Куэд мыщIэу утыкум къитхьэнущ пьеси 4. Ди дежкIэ ар нэхъапэм зэи къэмыхъуа Iуэхугъуэщ. Дэбагъуэ Роман игъэувынущ Миллер Артур и «Все мои сыновья» драмэр, Теувэжыкъуэ Владимир йолэжь Цей Ибрэхьим и «Къуэ кIасэ» пьесэм, режиссёр щIалэ ЕмкIуж Анзор иужь итщ IутIыж Борис и «Хьэпэщыпхэ»  макъамэ комедием. Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Ди псэлъэгъухэр

Гугъуехьхэм къапимыкIуэта бзылъхугъэ

2017-01-21

  • ФIыуэ слъагъу, пщIэ зыхуэсщI,  зи къыдэкIыгъуэм дапщэщи сежьэ «Адыгэ псалъэ» газетыр къэзгъэсэбэпу, абы и щIэджыкIакIуэхэм фхуэсIуэтэну  сыхуейт бзылъхугъэ щыпкъэу дунейм тета, анэ IэфIу, анэшхуэ гумащIэу щыта Жыласэ (Джатокъуэ) Цацэ и гъащIэм теухуа хъыбар. Зэ еплъыгъуэкIэ, ар яхуэдэщ Хэку зауэшхуэм фызабэ ищIа адрей бзылъхугъэ минхэм. Ауэ щыхъукIи, къэралым и тхыдэм и лъэхъэнэ нэхъ гугъухэм зи гъащIэр хиубыда абыхэм гугъуехьрэ хьэзабу яшэчар апхуэдизу куэдыщэ мэхъури, жэщи махуи уатепсэлъыхьми, и кIэм нэсу къыпхуэIуэтэнукъым…
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Ди псэлъэгъухэр