ФИФI ФЫМЫГЪЭПУД, ФИ IЕЙ ФЫМЫГЪЭПЩКIУ

АДЫГЭ ПСАЛЪЭ

Зытеухуар   'ЩIэныгъэ'

Кавказыр куууэ ядж

2017-11-25

  • Дон Iус Ростов къалэм дэт Ипщэ Федеральнэ университетым иджыблагъэ щекIуэкIащ Кавказыр зыдж щIэныгъэлIхэм я 1 Дунейпсо конгресс. «Кавказ Ин: щIыналъэм и зыужьыныгъэмрэ щыпсэу лъэпкъхэмрэ» фIэщыгъэр зиIа а зэхуэсым хэтащ Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал университетым икIа гуп. Тхыдэ щIэныгъэхэм я доктор, профессор Кузьминов Пётр зи пашэ гупым хэтащ доцентхэу Щоджэн Мурат, Чемаев Назир, Локъуэ Марианнэ, студентхэу Къардэн Къантемыррэ Къущхьэ Анзоррэ.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ЩIэныгъэ

НэхъыфIу къалъытэ

2017-11-21

  • Дагъыстэн къэрал университетым (ДКъУ) иджыблагъэ къыщызэрагъэпэщащ «ЩIэныгъэмрэ щIалэгъуалэмрэ – щIэм и лъыхъуакIуэ жылагъуэ ухуэным и тегъэщIапIэхэр» фIэщыгъэр зиIэ, Урысей Ипщэм ЩIэныгъэмкIэ и фестиваль. Абы хэтащ КъБКъУ-м икIа аспирантхэмрэ магистрантхэмрэ зыхэт гуп: КIасэ Оксанэ, Узденовэ Аминэ, Гогие Ахрэ, КIэрэф Къантемыр сымэ.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ЩIэныгъэ

Тхыдэдж цIэрыIуэ

2017-11-16

  • Ди щIыналъэм и тхыдэр джыным хэлъхьэныгъэ ин хуэзыщIахэм ящыщщ КъБКъУ-м и профессору, ЩIэныгъэхэмкIэ Дунейпсо Адыгэ Академием и академикыу щыта, тхыдэ щIэныгъэм я доктор Быж Алий (Алик) Хъутат и къуэр. КъэхутакIуэ IэкIуэлъакIуэм и къалэмыпэм къыпыкIащ адыгэхэм ди тхыдэ гъуэгуанэм епха щIэныгъэ лэжьыгъэ купщIафIэхэр. Псэужамэ, Быжым и ныбжьыр илъэс 80 ирикъунут.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ЩIэныгъэ

Хабзэ дахэ

2017-11-08

  • 1958 гъэм сенатору щыта, иужькIэ США-м и президент хъуа Кеннеди Джон Штат Зэгуэтхэм егъэджэныгъэ Iуэхур зэрыщыгъэувар къипщыта иужь жиIауэ щытащ: «КъэкIуэну зэманыр зеинур Совет Союзым партэхэм дэсу щеджэ ныбжьыщIэхэрщ».
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ЩIэныгъэ

Щытхъушхуэ хужаIэ

2017-10-18

  • Урысейм и физиологхэм я XXIII съезд иджыблагъэ щызэхэтащ Воронеж къалэм. Ар теухуауэ щытащ УФ-м и Физиологие зэгухьэныгъэр, Павлов И. П. и цIэр зезыхьэр, къызэрызэрагъэпэщрэ илъэси 100 зэрырикъум. УФ-м хыхьэ субъектхэм я лIыкIуэхэр щызэхуэса зэIущIэ иным щытепсэлъыхьащ зэгухьэныгъэм къикIуа гъуэгуанэмрэ абы дяпэкIэ къыпэщылъ къалэнхэмрэ.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ЩIэныгъэ

Тхыдэм ироплъэж

2017-10-14

  • Гуманитар къэхутэныгъэхэмкIэ Къэбэрдей-Балъкъэр институтым щекIуэкIащ Къэбэрдей-Балъкъэрыр Урысейм зэрыгухьэрэ илъэс 460-рэ зэрырикъуам и щIыхькIэ «Лъэпкъхэм я зэхущытыкIэфIымрэ зэгурыIуэныгъэмрэ къэралыгъуэр яухуэ» урысейпсо щIэныгъэ конференцыр.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ЩIэныгъэ

ГъащIэм и нэхугъэ

2017-10-12

  • Къэбэрдей-Балъкъэрым илъэс 60 ипэкIэ университет къызэрыщызэIуа-хар ди республикэм и мызакъуэу, Кавказ Ищхъэрэм хыхьэ адрей лъэпкъ автономиехэми щIэныгъэмрэ щэнхабзэмрэ зыщаужьынымкIэ мыхьэнэ ин дыдэ зи­-Iэ Iуэхугъуэт. А зэманым ди къэралым щекIуэкIа щIэныгъэ-техникэ револю-цэм къигъэува къалэнхэм ящыщт лъэпкъ экономикэр зыхуэныкъуэ IэщIагъэлIхэр гъэхьэзырыныр. Ар фIы дыдэу къызыгурыIуэ, гъащIэм и бэуэкIэр псэ­кIэ зыхэзыщIэ политик Iэзэт КъБКъУ-м   и япэ ректору щыта Бэрбэч ХьэтIутIэ МутIэ и къуэр.
  •  

  • Бэрбэчыр Къэбэрдей-Балъкъэрым и Совет районым хыхьэ Аушыджэр къуажэм 1916 гъэм мазаем и 25-м къыщалъхуащ. Жылэм и илъэсибл школыр 1931 гъэм ­къиуха нэужь, абы еджэным щыпищащ Новочеркасск къалэм дэт школым. Налшык дэт педагогикэ техникумым егъэджакIуэ IэщIагъэр щызригъэгъуэтри, 1936 – 1940 гъэхэм и щIэныгъэм щыхигъэхъуащ Крупская Надеждэ и цIэр зэрихьэу Ленинград дэта институтым. Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ЩIэныгъэ

КIэрэфхэ Къамболэтрэ Майерэ

2017-10-10

  • Зи зэфIэкI лъагэхэмкIэ ди респуб­ликэми къэралми щыцIэрыIуэ щIэ­ныгъэлI щыпкъэ, Хэку зауэшхуэм и ­ветеран, адыгэхэм ящыщу щIэныгъэхэм я доктор цIэр япэу зыхуагъэфэща, КъБКъУ-м и ректору 1965 – 1973 гъэхэм лэжьа КIэрэф Къамболэт Нау­рыз и къуэр Къэбэрдей-Балъкъэрым щIэныгъэм зыщегъэужьыным хэлъ­хьэ­ны­гъэ ин хуэзыщIа хэкулIщ. Хэку зауэшхуэм и ужь лъэхъэнэм ди щIыналъэм мэкъу­мэш хозяйствэр щы­зэ­фIэгъэувэ­жы­нымкIэ, абыхэм ехьэлIа къэхутэныгъэхэр егъэкIуэкIынымкIэ лэжьыгъэшхуэ зэфIэзыха Къамболэт апхуэдэуи къызэригъэпэщауэ щытащ къэкIыгъэ лIэужьыгъуэщIэхэр къэгъэ­кIынымкIэ IэнатIэ щхьэхуэ.
  •  

  • Мэкъумэш лэжьыгъэхэр къы­зы­хуэ­тын­шэу зэтеублэжын къалэн гугъур 50 гъэхэм я пэм дзыхь къыхуащIауэ щытащ КIэрэфым, республикэм мэкъумэш хозяйст­вэмкIэ и министру ягъэуври. Ар я пашэу зэрагъэ­пэщыжауэ щытащ пхъэ­щхьэмыщхьэхэр, ха­дэхэкIхэр гъэкIыным елэжь щIэныгъэ IэнатIэхэр, псыщIэгъэлъадэм пыщIа станцхэр. Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ЩIэныгъэ

НэхъыфIхэм хабжэ

2017-09-13

  • Интернет напэкIуэцI нэхъыфI- хэр къыхэхыным теухуа къэралпсо зэпеуэм хъарзынэу зыкъыщагъэлъэгъуащ Налшык и курыт еджапIэхэм.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ЩIэныгъэ

РАН-м и къудамэ пашэхэм хабжэ

2017-07-04

  • Бахъсэн дэт нейтриннэ обсерваториер къызэрызэIуахрэ илъэс 50 зэрырикъум иращIылIа конференц щекIуэкIащ Бэрбэч ХьэтIутIэ и цIэр зезыхьэ Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал университетым.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ЩIэныгъэ